Ilagan Japanese Tunnel: Katibayan sa kalupitan ng nakaraan

Bahagi ng “paturismo” ng lalawigan ng Isabela sa media kamakailan ang marating namin ang Ilagan Japanese Tunnel na matatagpuan sa Barangay Sto. Tomas ng lungsod.

Kung kasaysayan din lamang ang pagbabasehan, ang pagsadya sa tunnel ay pagsilip sa katibayan sa kalupitan ng mga Hapon nang sakupin nila ang Pilipinas noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig.

Ang entrada ng Ilagan Japanese Tunnel na may 40 metro na sukat lamang na inilaan para pasukin ng publiko. (Kuha ng Bilibb)

Bago pa madiskubre ang tunnel, noong una ay hindi puntahin ang lugar dahil maliban sa dating dumpsite ay kilala rin ito bilang pampublikong sementeryo. Dahil tapunan ng basura nagkaroon ng pagtataka ang mga tao na parating lumulubog ang lugar hanggang sa suriin nila ito at madiskubre bilang Japanese tunnel noong 2012. Matapos nito ay inaral hanggang sa maisipang gawing atraksyon ng Ilagan City.

Umabot sa mahigit isa’t kalahating taon bago tuluyang naabot ang restoration ng Ilagan Japanese Tunnel. Kabilang sa ginawa ay ang pagtatanggal ng malalambot na lupa hanggang sa lumabas ang mga adobe na bumubuo sa nasabing tunnel.

Ang pagbubukas ng tunnel sa publiko

Unang binuksan sa publiko ang atraksyon na ito ng lungsod noong Pebrero 16, 2016 sa panahon ng alkalde ng Ilagan City na si Josemarie Diaz.

Ang taas ng tunnel ay 12 talampakan at may lapad ding 12 talampakan. Tinatayang dalawa hanggang tatlong kilometro ang layo ng tunnel ngunit ang ligtas na sukat lamang para magalugad ito ng publiko ay 40 metro.

Ang pagbuo sa tunnel ay mula sa puwersahang pagtatrabaho ng mga bilanggo mula araw hanggang gabi noong Ikalawang Digmaang Pandaigdid. Matapos makumpleto ang tunnel lalo na ang security vaults para sa nakaw na mga yaman, pinasasabog ng mga Hapon ang mga entrada nito at malilibing nang buhay ang mga bilanggo kasama ng mga yaman upang maprotektahan ang lugar at makolekta sa hinaharap. (Kuha ng Bilibb)

Dahil halos walong dekada na ang nakalilipas, hindi na kinayang i-restore ito at hindi na maaaring suyurin ng publiko ang buong haba ng tunnel. Marami na rin kasing mga gusaling naitayo sa ibabaw ng lagusan na maliban dito, may nagsasabi ring baka may nakatagong mga pampasabog na sadyang hindi ginawang aktibo noon.

Ang Ilagan Japanese Tunnel na sinasabing isa sa ilan na lamang natitirang tunnel sa Ilagan ay may lagusan papunta sa iba’t ibang bahagi ng lungsod gaya sa St. Ferdinand Church, Isabela National High School at sa Barangay Malalam. May kuwento rin na decoy lamang ang lagusang ito at sa iba makikita ang tunay at mas malaking tunnel ng mga Hapon na kasya ang trak na pandigmaan.

Ang lagusan sa madilim na kasaysayan ng bansa

Ang Ilagan Japanese Tunnel ay ginawang headquarters o tanggapan ng pamahalaang Hapon para sa kanilang mga sundalo sa panahon na sinakop nila ang bansa. Maliban dito, nagsilbi rin itong kulungan ng mga bilanggo ng digmaan. Naging taguan din ito ng mga armas at iba pang kagamitan para sa depensa ng mga Hapon laban sa kaaway. Ang tulad ng mga ito ay ang mga helmet, bayoneta na nilalagay sa dulo ng mga rifle, machine gun, katana, mga sumabog nang bombshells, at iba pa.

Ang replika ni Mutsuhiro Watanabe, ang sadistang guwardiyang Hapon ng mga bilanggo noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig. (Kuha ng Bilibb)

Saksi ang lagusang ito sa kalupitan noon ng mga Hapon. Katunayan may estatwa rito ni Mutsuhiro “The Bird” Watanabe, ang kilalang prison guard na nagpapahirap nang husto sa mga bilanggo partikular ang mga Pilipino na taga Ilagan.

Naroon din ang replika ng 24-carat Golden Buddha na sinasabing dinala sa bansa ni Yamashita Tomoyuki, komandanteng heneral ng mga puwersang Hapon. Ang nakaw na yamang ito ay ilan lamang sa nakolekta sa maraming taon ng mga Hapon mula sa 12 bansa sa Asya bago sila napadpad sa Pilipinas.

Ang replika ng 24-carat Golden Buddha na sinasabing dinala sa bansa ni Yamashita Tomoyuki, komandanteng heneral ng mga puwersang Hapon. (Kuha ng Bilibb)

Iba pang makikita

Mula sa labas at loob ng tunnel ay makikita ang mga life-sized na kongkretong estatwa ng mga guwardiyang Hapon suot ang Imperial Japanese army na uniporme.

Ang artilleries at remnants noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig na matatagpuan sa Ilagan Japanese Tunnel. (Kuha ng Bilibb)

May tunay na watchtower sa ibabaw ng tunnel na hindi kailanman napalitan. May replika naman ng kongkretong eroplano ng mga Hapon na gamit sa giyera.

Sa paligid ng tunnel ay ang maaliwalas na animo’y hardin. Para makumpleto pa ang Japanese vibes, may mga kimono rito na maaaring suotin ng mga dayo.

Dahil sa maraming panahon na ang nakalipas, marami ring treasure hunters ang sinasadya ang lugar na ito gaya ng mga Amerikano at Hapon ngunit hindi sila pinapayagan ng lokal na pamahalan para pasukin pa ang hindi na bukas na bahagi para sa publiko.

Isa ang detonated bombshell na ito na matatagpuan sa Ilagan Japanese Tunnel. (Kuha ng Bilibb)

Naging pamoso ang Ilagan City magbuhat nang magbukas ang tunnel. Isa sa kilalang network sa buong mundo na dumayo rito noong 2017 ay ang History Channel, nakapokus batay sa kasaysayan gayundin ang mga dokumentaryo sa lipunan at agham.

Sa mga nais makita at mapasok ang war tunnel, may bayad itong P50 kada tao. Bukas ito araw-araw, makipag-ugnayan lamang kay Perlita Gaoiran sa 09179982545 o 6241511.

Paalala na ipinagbabawal ng lokal na pamahalaan ang publiko na kumuha ng mga larawan at videos ng tunnel.