Pagkabayani ni Dr. Jose Rizal hanggang sa kasalukuyan

Dr. Jose Rizal, ang pambansang bayani ng Pilipinas.

Si Dr. Jose Rizal, na pambansang bayani ng Pilipinas, ay isang kilalang nasyonalista, manunulat, at rebolusyonaryo na gumanap ng mahalagang papel sa pakikibaka ng bansa para sa kalayaan mula sa kolonyal na paghahari ng España.

Ipinanganak noong Hunyo 19, 1861, sa Calamba, Laguna, si Dr. Rizal ay may buong pangalang José Protasio Rizal Mercado y Alonso Realonda.

Ang kanyang talino at pagkahilig sa repormang panlipunan ay nagbunsod sa kanya upang maging isa sa mga pangunahing tauhan rebolusyonaryong Filipino laban sa kolonisasyon ng mga Español noong huling bahagi ng ika-19 na siglo.

Kilala si Dr. Rizal sa kanyang mga masining na akdang pampanitikan, partikular sa kanyang mga nobela na “Noli Me Tangere” at “El Filibusterismo,” na naglantad sa mga kawalang-katarungan at pang-aabuso na ginawa ng mga awtoridad ng Español sa Pilipinas. Nagbigay inspirasyon ito sa isang pakiramdam ng pambansang pagkakakilanlan at pagkakaisa sa mga Pilipino.

Bukod sa kanyang mga kontribusyong pampanitikan, si Dr. Rizal ay isa ring masugid na tagapagtaguyod para sa edukasyon at mga repormang panlipunan sa Pilipinas. Naniniwala siya na ang edukasyon ay mahalaga sa pagbibigay kapangyarihan sa mamamayang Pilipino at pagpapaunlad ng pakiramdam ng pambansang pagmamalaki at pagkakaisa.

Ang dedikasyon ni Dr. Rizal sa pagtataguyod ng mga progresibong ideya at pakikipaglaban para sa karapatan ng kanyang mga kababayan ay naging simbolo ng paglaban sa kolonyal na pang-aapi at isang tanglaw ng pag-asa para sa mamamayang Pilipino. Ang kanyang pagiging martir sa kamay ng mga awtoridad ng España noong 1896 ay lalong nagpasiklab sa apoy ng rebolusyon at naging inspirasyon sa mga susunod na henerasyon ng mga Pilipino na ipagpatuloy ang laban para sa kalayaan at katarungang panlipunan.

Sa ngayon, nabubuhay ang pamana ni Dr. Rizal bilang patunay ng walang hanggang diwa ng nasyonalismo at katatagan sa Pilipinas. Patuloy siyang iginagalang dahil sa kanyang kahanga-hangang kabayanihan at hindi natitinag na pangako sa pagtataguyod ng mga repormang panlipunan at pambansang kalayaan noong panahon ng kolonyal na Español.

 

Trivia

– Nakalikha ng dalawang dula si Dr. Jose Rizal na El Consejo de los Dioses (The Council of the Gods) noong 1879 at Junto Al Pasig (Beside the Pasig) na itinanghal noong1880 ng mga kasapi ng Academy of Spanish Literature.

– Maliban sa mga nalikhang Noli Me Tangere, El Filibusterismo, Mi Ultimo Adios ni Dr. Rizal, isinulat din niya ang nobelang Makamisa ngunit hindi niya ito natapos at naka-10 pahina lamang na bahagi ng isang kabanata.

– Isang accomplished sculptor si Dr. Rizal. Katunayan ay noong siya ay 14 taong gulang pa lamang, siya ay umukit ng siyam na pulgadang eskultura ng Sagradong Puso mula sa kahoy na batikling. Nang bumisita kay Rizal ang mga amang Heswita noong Disyembre 1896, dinala nila ang rebultong ito sa Fort Santiago. Bilang karagdagan sa kanyang mga eskultura sa kahoy, lumikha si Rizal ng mahigit sa 50 na hindi kapani-paniwalang mga obra ng sining gamit ang plaster, terra-cotta, wax, at clay. Tanging 18 lamang sa mga ito ang nakilala.

– Matapos tumanggap ng mga karangalan mula sa Ateneo Municipal, ipinagpatuloy ni Rizal ang kanyang pag-aaral sa Universidad de Santo Tomas noong 1877. Sa kanyang mga klase sa Theology at Law, tumanggap siya ng markang “Excellent” na mga marka sa mga kursong tulad ng Cosmology, History of Philosophy, Metaphysics, at Theodicy.

Sa UST, natapos ni Rizal ang kanyang pre-medical na kurso at unang taon ng medisina sa pagitan ng 1878 at 1879. Patuloy siya na tumatanggap ng mga grado mula sa “Good” hanggang sa “Excellent.” Nanatili siya sa UST hanggang 1882 para mag-aral ng medisina at lumipat sa Universidad Central de Madrid upang ipagpatuloy ang kanyang pag-aaral pa sa pilosopiya at medisina.

– Upang mabayaran ang kanyang mga eksaminasyon habang nag-aaral sa España, kinailangan ni Dr. Rizal na magsangla ng singsing na pag-aari ng kanyang kapatid na si Saturnina.

– Noong 1887, ipinakita ni Dr. Jose Rizal ang kanyang kadalubhasaan sa ophthalmology sa pamamagitan ng pagsasagawa ng maselang operasyon sa kaliwang mata ng kanyang ina, sa ilalim ng gabay ni Dr. Louis de Wecker. Nag-aral si Dr. Jose Rizal noon sa Paris sa pamamagitan ng nasabing oculoplastic surgeon.

– Tinaguriang pinakamatalinong bayani, si Dr. Rizal ay sanay sa wikang Español, Pranses, Latin, Griyego, Aleman, Portuges, Italyano, Ingles, Dutch, Japanese, Arabic, Swedish, Russian, Chinese, Greek, Hebrew, at Sanskrit. Kabilang ang mga ito sa 22 wikang kanyang alam.

– Kamag-anak ni Dr. Jose Rizal si Ambrosio “Don Bosyong” Rianzares Bautista na abogado at unang presidential adviser ni dating Pangulong Emilio Aguinaldo. Nang ideklara ang kalayaan ng Pilipinas laban sa España, si Don Bosyong ang nagwagayway ng watawat sa balkonahe ng mansion ni Aguinaldo sa Kawit, Cavite.

 

Tungkol pa kay Rizal

Bakit si Dr. Jose Rizal ang kinikilala bilang pambansang bayani ng Pilipinas? Ang makabuluhang kontribusyon ni Dr. Rizal sa pakikibaka ng bansa para sa kalayaan mula sa kolonyal na pamumuno ng mga Español. Bilang isang kilalang tao sa Rebolusyong Pilipino, ang mga sinulat at aktibismo ni Rizal ay may mahalagang papel sa pagpapataas ng kamalayan tungkol sa mga kawalang-katarungan at pang-aabuso ng mga kolonyalistang Español. Ang kanyang mga nobela, tulad ng “Noli Me Tangere” at “El Filibusterismo,” ay nagsilbing makapangyarihang kasangkapan na naglantad sa malupit na katotohanang kinakaharap ng mamamayang Pilipino sa ilalim ng pang-aapi ng mga Español at nagbigay inspirasyon sa pagkakaroon ng pambansang pagkakakilanlan at pagkakaisa sa kanyang mga kababayan.

Higit pa rito, ang hindi natitinag na pangako ni Rizal sa walang-marahas na paglaban at ang kanyang adbokasiya para sa edukasyon at mga repormang panlipunan ay naging simbolo ng mapayapang hindi pagsang-ayon at intelektwal na kaliwanagan.

Ano ang ibig sabihin ng “Gat”? Ang terminong “gat” na pinaiksing “gatdula” sa Gat Jose Rizal ay isang karangalan na titulo na ginamit sa panahon ng kolonyal na Español upang tukuyin ang isang taong may mataas na katayuan o kahalagahan sa lipunan.  Sa kaso ni Gat Jose Rizal, malamang na ginamit ang titulong “Gat” upang kilalanin ang kanyang iginagalang na posisyon at kontribusyon sa lipunang Pilipino, partikular sa larangan ng panitikan, nasyonalismo, at reporma sa lipunan.